Iris: ‘Als ik zo loop, houd ik me wel aan m’n dwang. Maar ik geniet toch ook van de tocht.’

 

Passie

In het weekend geniet Iris volop van haar grote passie: dieren! Thuis heeft ze 2 katten, 2 vissen en 2 konijnen. Maar het mooiste is toch een wandeling van een kilometer of twintig op zaterdag. Met Shady, de grote witte herder van Koos, een man uit de straat. Heerlijk zwerven langs de Kromme Rijn.
Vorige zaterdag heeft ze vijf-en-een-half uur gelopen, de week daarvoor zes. Sommige stukken kan de hond los. Ze houdt geregeld pauze en ze heeft wat te eten en te drinken bij zich. En natuurlijk snoepjes voor Shady. Z’n baasje loopt niet zo goed meer en vindt het fijn als Iris hem weer komt halen.
Ongecompliceerd is zo’n tochtje niet. ‘Als ik zo loop, houd ik me wel aan m’n dwang. Maar ik geniet toch ook van de tocht!’, vertelt Iris met een lachje. Welke dwang? ‘Twee keer over de drempel, bijvoorbeeld. Shady twee keer laten zitten, twee snoepjes geven, twee keer aaien… Alles twee keer!’

Dwanghandelingen

Ik ontmoet Iris in ‘de Bascule’, een organisatie die hulp biedt aan jongeren met angst- en dwangstoornissen. Iris is 17 jaar, vlot gekleed: spijkerbroek, gympies met paarse veters, blouse, nonchalante sjaal, ketting met ban-de-bom-teken. Ze praat honderd uit. Vanaf haar 4de heeft ze flink last van dwanghandelingen. ‘Ja, als ik iets niet zoveel keer doe, dan denk ik dat er iets ergs gaat gebeuren. Daar gaat het om. Toen ik klein was moest ik van mezelf vier keer langs de spiegel lopen. En dat deed ik dan. Stel je voor als ik het niet deed. Wat er dan zou gebeuren!!!’

Zelf ontdekt via internet

Iris: ‘Ik had er veel last van. Er was nooit echt een diagnose gesteld. Op m’n dertiende ben ik er zelf achter gekomen. Wat het was en hoe het precies heette. Via internet. We zijn toen naar de huisarts gegaan, die heeft me doorverwezen.’ Op een gegeven moment werd het zo erg met die dwang dat Iris niet meer naar school ging. Ze zat toen al een tijdje op het vmbo.

Dagbehandeling in de Bascule

Sinds de zomer wordt Iris voor haar dwang behandeld in de Bascule. Maandagsochtends gaat ze er heen. Ze zit in een groep van negen jongeren, zes meisjes en drie jongens. Om tien over half negen beginnen ze met de dagopening. Daarna wordt de groep in tweeën gesplitst. Iris’ groep doet dan eerst een uur Exposure. Ze gaan dan in kleine stapjes aan de slag met de dingen die problemen geven. Iris: ‘We leren die dan op een normale manier te doen.’ Na de Exposure gaat ze met haar groepje naar school, het Altra College, 10 minuten lopen. Daarna met z’n allen lunchen. ’s Middags zijn er activiteiten en therapieën, alleen of met een paar.

Het begon met de MP3

Ik praat met Iris na de lunch. In de gang hangt de lucht van zelfgebakken tosti’s. De groep is een beetje uitgelaten. ‘Het is vrijdag, weet je. Bijna weekend!’ In de Bascule proberen ze weer de baas te worden over hun eigen gedachtes. Iris: ‘Je denkt dat die dwanghandelingen je beschermen, maar juist het tegendeel is waar. Voor vervelende gedachtes leren we tegengedachtes bedenken. We beginnen met de dingen die het minst erg zijn. Om die als eerste niet te doen.’ Voor Iris was dat de dwang met haar MP3-speler. Het volume moest dan op een bepaald getal staan. En de liedjes moesten in een bepaalde volgorde worden afgespeeld.

Na de behandeling

Momenteel heeft Iris haar handen vol aan de behandeling. ’s Avonds luistert ze wat muziek op You Tube (favorieten 2Pack, Anouk en Ilse de Lange) of kijkt ze televisie. ‘Vooral programma’s over dieren, op Animal Planet of National Geographic.’

De meeste weekenden maakt ze wel een dagtocht met Shady. Zondags gaat ze soms wat drinken in Utrecht, met vrienden. Op zondag maakt ze de konijnenhokken schoon, doet ze de vissen en msn’t ze wat met vrienden en vriendinnen. En verder rust ze lekker uit voor weer een nieuwe week. Over een half jaar verwacht ze klaar te zijn met de behandeling. Wat ze dan gaat doen? Het antwoord laat zich raden: ‘Een opleiding voor iets met dieren!’




Foto gemaakt door Iris